İNSAN

“Yerin seni çektiği kadar ağırsın

Kanatların çırpındığı kadar hafif…

Kalbinin attığı kadar canlısın

Gözlerinin uzağı gördüğü kadar genç…

Sevdiklerin kadar iyisin

Nefret ettiklerin kadar kötü…

Ne renk olursa olsun kaşın gözün

Karşındakinin gördüğüdür rengin…

Yaşadıklarını kar sayma:

Yaşadığın kadar yakınsın sonuna…

Can Yücel

Can Yücel, “Her Şey Sende Gizli” başlıklı yukarıdaki şiirinde insana hitap eder. Her şey insanda mı gizlidir? İnsan nedir, insan kimdir? Kısaca beşerdir, insan.

İnsan, yeryüzünde en baskın türlerden biri haline gelmiş, oldukça zeki, bilen özelliklidir. Bu bilen özellikleri ile dünyayı iyiye, güzele, doğruya, barışa, huzura götürmeyen, götüremeyen insana, edebiyatçıların özlü sözleri, şiirleri ve yazıları ile mesajları bazen de ihtarları olur. Bu mesaj ve ihtarlarla insanı düşündürürler, bu yolla insanlığa fayda getirirler.

Can Yücel bir sözünde, “Anlarsın ki; aslında kimsenin bir farkı yok kimseden. Sadece biri daha iyi yalan söyler. Biri daha iyi oynar oyununu” demiştir, örneğin.

Türk edebiyatının bilinen isimlerinden Can Yücel, vefatından önceki son on yılını Datça’da geçirmiştir. İstanbul Kuzguncuk’ta yaşayan ve hayatının son yıllarında Datça’ya yerleşen şair Can Yücel “Mekânım Datça olsun, öldükten sonra beni Datça’ya gömün” demiştir. Hatta bunu Vasiyet adlı aşağıdaki şiiriyle söylemiştir:

Beni kuzum Datça’ya gömün

Geçin Ankara’yı İstanbul’u!

Oralar ağzına kadar dolu

Alabildiğine de pahalı,

Örneğin Zincirlikuyu’da

Bir mezar 750 milyona

Burası nispeten ucuzluk

Ortada kalma tehlikesi de yok

Hayır dua da istemez,

Dediğim gibi beni Datça’ya gömün

Şu deniz gören mezarlığın orda,

Gömü sanıp deşerlerse karışmam ama!

Bir edebiyat insanını eserleri ile tanır, anlarız. Bu sebeple Can Yücel’in şiirinden mısralar ile devam edelim.

Ne kadar yaşarsan yaşa,

Sevdiğin kadardır ömrün…

Gülebildiğin kadar mutlusun

Üzülme bil ki ağladığın kadar güleceksin

Sakın bitti sanma her şeyi…

Edebiyat dünyasından isimlerin yaşanmışlık tecrübelerinden yansıyan mısralara kulak vermek bunlar üzerinden hayatı ve kişileri değerlendirmek şüphesiz insanı geliştirecektir. Edebiyatın görevi sanat ve estetikle duygu ve düşüncelerin aktarımıdır. Bu tecrübe ürünü aktarımlardan yararlanmaya Can Yücel’in mısralarından devam edelim.

Sevdiğin kadar sevileceksin.

Güneşin doğuşundadır doğanın sana verdiği değer

Ve karşındakine değer verdiğin kadar insansın

Bir gün yalan söyleyeceksen eğer

Bırak karşındaki sana güvendiği kadar inansın.

Hayatta da gerçek yerine ne görülmek isteniyorsa o görülüyor. Şairin “Bırak karşındaki sana güvendiği kadar inansın” mısraı da aslında bunun yansıması. Kişiler suçlamak isterlerse suçlamak için nedenler bulurlar hatta bu nedenler yoksa bile varmış gibi gösterirler. Bu örneklerden yüzlerce mevcut. Güvenmek istiyorsa da güvenmek için neden yoksa dahi güvenir çünkü güvenmek ister veya çıkarlar söz konusudur.

Unutma yağmurun yağdığı kadar ıslaksın

Güneşin seni ısıttığı kadar sıcak.

Kendini yalnız hissettiğin kadar yalnızsın

Ve güçlü hissettiğin kadar güçlü.

Kendini güzel hissettiğin kadar güzelsin…

İşte budur hayat!

İşte budur yaşamak, bunu hatırladığın kadar yaşarsın

İnsanda güçleri, gizlidir. Ortaya çıkarmak isterse bunu ortaya koymak insanın elindedir. Kendini geliştirmek bu yüzden önemlidir. Bu özelliklerin ortaya çıkması için de farkındalık gerekir. Öğrenilmiş çaresizliklerle başa çıkmanın da yolu budur. Farkındalığı geliştirmek.

Çiçek sulandığı kadar güzeldir

Kuşlar ötebildiği kadar sevimli

Bebek ağladığı kadar bebektir

Ve her şeyi öğrendiğin kadar bilirsin bunu da öğren,

Sevdiğin kadar sevilirsin…

Emek vermek üzerine yukarıdaki şu mısralar dikkat çekicidir. “Çiçek sulandığı kadar güzeldir” sözü emekle güzelleşmektir. Emek verip özendiğiniz her ne varsa gelişir ama bunu karşılıklı yürütmek maharet olan. İnsan ilişkilerine ne kadar özen ve emek verirsen ver karşıdaki almak isterse güzelleşir her şey, almak istemezse nafile…

Şair Can Yücel’in “Her şeyi öğrendiğin kadar bilirsin” mısraı da öğrenmenin önemine vurgu yapar. Hayat öğrenmek üzerine odaklıdır. Hayat doğal akışında güzeldir. Şair bunu, kuşlar ötebildiği kadar sevimli, bebek ağladığı kadar bebektir, mısraları ile anlatmış.

Hayat etki tepki prensibine de daima uyar. O sebeple sevdiğin kadar sevilirsin. Bunlar normal durumlar için böyledir bir takım hastalıklı durumlar bunlar dışındadır, bunu da söylemek icap eder.

Şair aşağıdaki şiirinde “Fazla kurcalamayın hayatı” der demesine ama hayatı çok sorgular bunları diğer sözlerinde ve şiirlerinde de görmek mümkündür.

Fazla kurcalamayın hayatı,

Vicdanınız temizse,

Yüreğinizde güzelse

Yaşayın gitsin işte…

O halde şair Can Yücel’in dediğine uyarak vicdanımız temiz, yüreğimiz güzel, yaşayıp gidelim vesselam…

Bu Habere Yorum Yapın