Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), e-ticaret platformları üzerinden gelir elde eden mükelleflere yönelik yaptığı incelemelerde, 17 bin mükellefin toplam 44.5 milyar liralık hasılatı vergi dışı bıraktığını belirledi. Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan edinilen bilgiye göre, dijital alışveriş eğilimindeki artış, bu alandaki kayıt dışılık analizlerini hızlandırdı.
Büyük Uyumsuzluklar Tespit Edildi
GİB, e-ticaret platformlarından elde edilen gelirleri mercek altına alarak, kişilerin mükellefiyet durumları ve elde ettikleri hasılatın vergi beyanlarına yansıtılıp yansıtılmadığını inceledi. Yapılan analizlerde ciddi uyumsuzluklar tespit edildi.
- 2021-2022 yılları: 13 bin 494 mükellefin 18 milyar liralık hasılatı kayıt dışı bıraktığı belirlendi.
- 2023-2024 yılları: 3 bin 610 mükellefin 26.5 milyar liralık hasılatı kayıt dışı bıraktığı tespit edildi.
Böylece toplamda 17 bin 104 mükellefe ait 44.5 milyar lira kayıt dışı hasılat ortaya çıkarıldı.
Tek Bir Kişiden 122 Milyon Lira Fark
Yapılan detaylı incelemelerde, hiç mükellefiyet kaydı olmadan ticari faaliyette bulunanlar da tespit edildi. Örnek olarak, bir gerçek kişinin 2021 yılında e-ticaret platformları üzerinden 895 bin 562 işlem yaparak 135 milyon lira satış hasılatı elde ettiği, ancak bu kişinin e-ticaret gelirleri ile vergi beyanları arasında 122 milyon lira fark bulunduğu ve hiç vergi ödemediği ortaya çıktı.
İzaha Davet
Vergi daireleri, tespit edilen bu mükellefleri izaha davet etmeye başladı. İlk aşamada riskli olduğu belirlenen mükelleflerden 3 bin 147’si uyum göstererek 2 milyar lira gelir beyan etti. Hiç mükellefiyeti olmayan 190 kişi nezdinde yürütülen izaha davet çalışmaları sonucunda da 276 beyanname alındı ve 83 milyon lira matrah beyan edildi. İzaha davet sonucunda beyanlarını düzelten mükelleflere daha az ceza uygulanıyor.
Ancak çağrıya yanıt vermeyen, beyanname vermekten kaçınan veya gelirlerini gizlemeye devam edenler hakkında vergi incelemesi ve cezai işlem süreci başlatılacak. Öte yandan, e-ticaret sektöründe yapılan ödemelere 1 Ocak’tan itibaren yüzde 1 stopaj getirildiği de belirtildi.
Bakan Şimşek’ten Sert Mesaj: “Vergi Kaybına İzin Vermeyeceğiz”
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, dijitalleşmeyle vergi kaybının izinin çok daha kolay sürüldüğüne dikkat çekti. Şimşek, “Kayıt dışılıkla mücadelede kararlıyız. e-Ticaret platformları üzerinden gelir elde eden herkes vergisini ödemek zorunda. Vergi cezasıyla karşılaşmak istemeyen tüm mükellefleri gönüllü uyumla beyanlarını güncellemeye davet ediyoruz. Dijitalleşen dünyada vergi kaybına izin vermeyeceğiz. Vergi güvenliğini sağlamak amacıyla bu yılbaşından itibaren uygulamaya aldığımız tevkifat uygulaması, kayıt dışılıkla mücadeleye önemli katkı sağlayacak” ifadelerini kullandı.