Reklam
Reklam

HAYATTA KALMA YANILGISI

Utku Kavcar
Utku Kavcar
  • 25.01.2019
  • 372 kez okundu

Hayat özde bir odaklanma sorunu galiba. Neye odaklandığınız ve bu sırada neleri kaçırdığınızla ilgili döngüler toplamı.
Şimdiye kadar dikkatimden kaçan başarıya odaklanma yanılgısı üzerinde kafa yoruyorum bir süredir. Çağımızın başarı tanımına uyan modelleri ve kahramanlarının hikayelerine o kadar yoğun bir şekilde odaklanmışım ki başarısızlıkları hep gözden kaçırmışım. Oysa insan sadece başarandan değil kaybeden de öğrenebilir değil mi?
Sanırım herkes için biraz böyle. Bizler hep başaran kahramanları biliyoruz. Başarısızlıklar bile sonuçta başaran üzerinden anlatılıyor bizlere. Vaz geçmeyen olarak adlandırılarak. Bunların hepsi doğru itirazım yok öte yanda ise başaran şirketin yanında yok olan kaç şirket olduğunu, çok satan yazarla birlikte yola çıkıp kaybeden kaç kişi olduğunu vb vb bilmiyoruz. Sadece başaranlara odaklanıyoruz. Böylece de aslında sadece tek açıdan biliyor ve yaklaşmış oluyoruz o konuya.
Bu durumun bir adı varmış meğerse ve adı “Survivorship Bias”mış.
İsmi duyup da merak ederek araştırmaya başladığımda hep aynı örneğin verildiğini gördüm. Belki de çok iyi anlatmıyordur ama her şeye farklı bir bakış açısıyla bakmanın önemini gösterdiğini düşündüğüm için ben de buraya aktarmak istedim.
2. Dünya Savaşı’nda düşen uçak sayısını azaltmak isteyen Amerikan-İngiliz güçleri üslerine geri dönen uçakları incelemeye başlarlar. Amaç uçağın vurulan bölgelerini zırh ile kaplayarak daha uzun süre savaşabilmesini sağlamaktır. Delik deşik bölgeler istatistiki olarak belirlenir ve zırh ile kaplanma çalışması başlamak üzeredir ki bir akademisyen olan Abraham Wald konuya müdahil olur. Tezi oldukça basittir. “Hayatta kalanlara odaklanmayın onlar yaralansalar bile geri dönmeyi başardılar. Düştüğü için dönemeyenlere odaklanın. Uçağın yara alsa da geri dönmesini engellemeyen bölgelerini zırhla kaplamak anlamsız, diğer bölgelerini kaplamak gerek.” der. Basit, ancak etkili değil mi?
Yaralandığı halde geri dönen uçaklara odaklanmak sadece aynı sayıda uçağın geri dönmesine hizmet edebilirdi, oysa dönemeyenlere odaklanmak işe yaradı ve daha fazla uçak geri dönmeye başladı.
Hayatta da böyle aslında, sadece başaranların öykülerini bilmek ve dinlemek yanıltıcı olabilir. Başaramayanı yalnızca bir kaybeden olarak görmeden onun deneyimlerinden de öğrenmeyi bilmek gerekli, değerli.
Zira başarı tek bir yolu olan, tek değişkene bağlı bir şey değil. Çok fazla olasılık barındırıyor içinde. Önemli olan tüm bunları bilerek, hayatta kendi yolunu bulmak, kendi başarı öyküsünün yazarı olmak olacaktır.

YAZARIN SON YAZILARI
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ